“Kings more than Men, Men less then Beasts”: a discussion of the rise and fall of the Ottoman Empire in Fulke Greville’s Treatises
Yazarlar (1)
Dr. Öğr. Üyesi Seda ERKOÇ YENİ Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi, Türkiye
Makale Türü Açık Erişim Özgün Makale (Ulusal alan endekslerinde (TR Dizin, ULAKBİM) yayınlanan tam makale)
Dergi Adı İçtimaiyat
Dergi ISSN 2602-3377
Dergi Tarandığı Indeksler TR DİZİN
Makale Dili İngilizce Basım Tarihi 06-2024
Kabul Tarihi 13-05-2024 Yayınlanma Tarihi 31-05-2024
Cilt / Sayı / Sayfa 8 / 1 / 200–213 DOI 10.33709/ictimaiyat.1411822
Makale Linki http://dx.doi.org/10.33709/ictimaiyat.1411822
UAK Araştırma Alanları
Avrupa Tarihi Osmanlı Tarihi Düşünce Tarihi
Özet
Geç Elizabeth ve erken Jakoben dönemin önemli saray figürlerinden biri olan bürokrat ve şair Fulke Greville (1554-1628), I. Elizabeth, I. James ve I. Charles'ın saraylarında varlığını istikrarlı bir şekilde sürdürebilmiş nadir devlet adamlarındandı. Saraydaki uzun mevcudiyeti ve üstlendiği önemli görevler sayesinde erken modern İngiltere’sindeki saray çevrelerinin çatışmalarını gözlemleme şansı bulmuş olan Greville, deneyimlerini keskin zekâsı ve edebi tutkusu ile birleştirerek çağının önde gelen filozof-şairlerinden biri oldu. Türkçe literatürde, Şehzade Mustafa'nın babası Kanuni Sultan Süleyman'ın emriyle idam edilmesine odaklanan tragedyası Mustapha (1610) yoğun bir ilgi görmüş olsa da Greville'in egemenlik, krallık, tiranlık ve adil yönetim gibi zamanının tartışmalı meseleleri hakkındaki siyasi ve felsefi perspektiflerine dair iç görüler sunan risaleleri, detaylı bir incelemeye tabi tutulmamıştır. Özellikle Of Monarchy ve Of Warres risaleleri, Greville’in Osmanlı devletinin yükselişi ve çöküşü hakkındaki düşüncelerini kapsamlı bir şekilde ortaya koyan önemli çalışmalardır. Bu makale, Fulke Greville'in Osmanlı devlet sistemine ilişkin fikirlerinin detaylı bir incelemesini sunmayı ve onun çok tartışılmış olan Mustafa oyunun dışında kalan felsefi çıkarımlarına ışık tutmayı amaçlamaktadır. Risalelerin yakın okuması, Greville'in Osmanlı Devleti'ne ve onun tarihine olan ilgisinin, İngiliz sarayının daha ciddi bir meselesi olan İspanya ve Katolik dünyasıyla rekabet konusundaki siyasi duruşuyla yakından ilişkili olduğunu ortaya koymaktadır.
Anahtar Kelimeler
tiranlık | Fulke Greville | meşru yönetim hakkı | Osmanlı devlet sistemi | İngiliz-İspanya rekabeti